Preek van de week

Wij hebben zojuist het evangelie van de opstanding gehoord. Jezus is verrezen uit de dood. Een hoopgevend mysterie en een kwestie van geloven. In dit verband lees ik een artikel van ruim een jaar geleden. Daarin staat het verhaal over een man uit de Balkan, die dood was. Hij had een rechtszaak aangespannen, want hij kon geen baan vinden omdat ie dood was verklaard! Zijn vrouw had onlangs aangenomen, dat haar man dood was. Zij had immers 18 jaar niets meer van hem vernomen. Hij was in de jaren 90 vanwege zijn werk naar Turkije vertrokken en na 6 jaar even teruggekeerd. Daarna verbrak hij het contact, maar scheidde niet. Toen de Turkse autoriteiten vorig jaar ontdekten, dat zijn papieren waren verlopen zetten ze Franceskos het land uit. Terug in zijn geboorteland kwam hij erachter, dat hij dood was verklaard.  De rechter wees het verzoek om de overlijdensakte te vernietigen af, omdat hij ‘te laat’ was. Het liefst wilde Franceskos weer terug naar Turkije, maar om de Balkan te kunnen verlaten moet hij eerst weer ‘levend’ zien te worden. Een wonderlijk verhaal, maar geen mysterie. Dar ligt heel anders bij het Paasverhaal. Daar worstelden de leerlingen mee en ook wij anno 2021.

Ik heb zojuist één kaarsje ontstoken aan de Paaskaars. Wat stelt dat nu voor …? Doch één kaarsje zorgt wel dat er licht komt … Het is flakkerend, maar het schijnt en verlicht wat donker is. En het werkt aanstekelijk, want aan haar kunnen meer lichtjes ontstoken worden. Met de Paaskaars is tijdens de Paaswake ook één andere kaars ontstoken en dat vuur is doorgegeven en heeft zich zo verspreid. Wat stelt zo’n ene kaars nu voor …?  Nu dat hebben we dus gezien in een steeds grotere kring.

Ik vergelijk vandaag Jezus met die ene kaars. De Paaskaars is het symbool van de verrezen Heer. Zijn leven, zijn Blijde Boodschap werkte aanstekelijk. Het begon met 12 apostelen, het werden er steeds meer en kijk eens wat er in al die eeuwen tot stand is gekomen. Het vuur van het geloof heeft zich verspreid en in zijn naam zijn mensen bijeen blijven komen; hebben elkaar ondersteund; zijn gasthuizen en ziekenhuizen gesticht; is onderwijs gegeven en is via de missie begonnen met ontwikkelingssamenwerking. Ik zeg er eerlijk bij, dat in zijn naam ook misstanden hebben plaatsgevonden en die wil ik niet bagatelliseren. Doch ik geloof, dat het positieve het wint.

Als ik naar het leven van Jesus van Nazareth kijk dan zie ik een mens die met hart en ziel beleeft, dat God liefde is. ‘wie zijn buurman niet bemint die hij wel ziet, kan God niet beminnen die hij niet ziet ‘ was zijn stelregel. Hij moest die boodschap van liefde, het opkomen voor mensen met de dood bekopen: met de dood aan het kruis. 

Die boodschap om God te zoeken in de liefde is Jesus dan wel noodlottig geworden, maar heeft hem tegelijk tot leven gewekt. Hij is ook in onze cultuur onsterfelijk geworden. Zijn boodschap schoot wortel, zijn volgelingen werden christenen genoemd: mensen die de weg van Jesus  Christus gingen: de weg van de liefde. De liefde is niet uit te roeien, de liefde is niet klein te krijgen. Liefde doet mensen opstaan uit het dal, door liefde word je tot leven gewekt. En God heeft dat bevestigd, zijn zegen aan het leven van Jesus gehecht. Jezus was zijn vlees en bloed. Soms onbegrijpelijk, ook voor de apostelen en Maria Magdelena aan het lege graf. 

Ik zie liefde: liefde tussen mensen, overal op aarde. Ik herinner me een tragedie 3 jaar geleden in Frankrijk. Door een terrorist werden daar mensen gegijzeld en bedreigd. Toen kwam er een politieagent – Arnaud Beltram – die naar de terrorist ging in ruil van de gegijzelden. In een interview vertelde zijn vrouw: “Arnaud redde niet zomaar mensen. Hij deed dat ,omdat hij christen was. Hij heeft zichzelf opgeofferd en dat kunt u alleen maar begrijpen vanuit ons geloof. Wat mijn man deed, deed hij als politieman en christen. Die twee kun je niet scheiden.”

Een actueel verhaal uit onze tijd. Tegelijk een verhaal, dat dicht staat bij wat Jezus ons heeft voorgeleefd. Deze Arnaud zal niet vergeten worden, evenmin als Titus Brandsma, Maximiliaan Kolbe, Pater Damiaan, Peerke Donders en zovele bekende en onbekend mensen van nu en vroeger. Eén mens die uitsteeg boven zichzelf; één kaarsje dat licht geeft en zich verspreidt. Ik zie liefde; zoveel liefde tussen mensen, ook in Engelen.

Mijnheer Jansen komt immers elke dag zijn vrouw opzoeken, die hem niet meer herkent, hij neemt haar mee, drinkt met haar koffie, schilt een appel voor haar; hij glimlacht en zegt nooit, dat ze het verkeerd doet. Elke dag komt hij trouw, al meer dan 8 jaar.

Of zoals bij mevrouw Claassen. Haar man is gestorven en ze kan het heel moeilijk verwerken. Vaak staat het huilen haar nader dan het lachen. Maar de kinderen komen, soms om beurten, soms allemaal; nooit zit ze zonder bezoek. Ze kijkt ernaar uit en voelt: ze houden van me, hoe ik ook ben, het is voldoende om voor te leven. Corona veroorzaakt veel leed, maar tegelijk is er ook veel liefde en

saamhorigheid. Meestal komt dat niet op de TV of in de krant, maar het is er wel; veel meer dan geweld en haat.

De vraag naar het lijden zal nooit verdwijnen, het hoort bij ons leven, ook al willen we het voorkomen.  De extra betekenis van Pasen vind ik, dat het lijden en de dood je wel klein kunnen krijgen, maar niet het laatste woord hebben. Dat is de liefde. De liefde van mensen voor mensen, maar met Pasen vieren we in het bijzonder dat God mensen liefheeft en nooit loslaat in de dood, maar opvangt en nieuw leven geeft. Dat hij zijn eigen Zoon, Jesus gegeven heeft uit liefde, om liefde voor te leven en een licht te zijn. En opnieuw tot leven heeft gewekt. Een mysterie, zoals de liefde altijd een mysterie is. Het leven van Jezus wint het van zijn dood.

Een tekst van Mahatma Gandhi zegt: “Jesus zou voor niets gestorven zijn, als hij ons niet geleerd had heel ons leven ons door de wet van de liefde te laten leiden. Als de liefde niet de wet van ons bestaan was dan zou al zijn doen en laten voor niets zijn geweest. Dan was Hij blijvend gestorven.”

Liefde geeft Licht. Ik ga voor jou door het vuur. De liefde is niet klein te krijgen en delft niet het onderspit. Wat kan nu één mens uitrichten, wat kan nu één enkel kaarsje doen. Het blijft niet bij één mens, het blijft niet bij één licht: het is een zee van mensen, een zee van licht. En dat geeft hoop. Daarom: het is beter één kaars op te steken dan te schelden op de duisternis. Laten wij in navolging van Jezus dat Licht zijn.

Zalig Pasen.